'Stap over op kapitaalopbouw'

​“Waarom maken we in Nederland geen pensioensysteem met kapitaalopbouw met de mogelijkheid van collectieve risicodeling?” Dat vroeg actuaris Dick Boeijen, werkzaam bij PGGM, zich af op de Netspar-bijeenkomst over de toekomst van het pensioenstelsel.

In de media

Boeijen, die sprak op persoonlijke titel, schetste wat er anders (en beter) kan in het huidige pensioenstelsel. “Gaan we in de opbouwfase tegen deelnemers zeggen: u krijgt een uitgestelde annuïteit, zoals we nu bij veel DB-fondsen doen? Of zeggen we tegen de deelnemer: u krijgt een pot met geld, een kapitaal, en u ziet hoe dat kapitaal groeit in de loop van de tijd?”

Boeijen heeft zelf een uitgesproken voorkeur voor het tweede. “Bij sociale partners of vakbonden krijgt men een beetje buikpijn als ik dat vertel. De redenering is dat kapitaalopbouw gelijk staat aan DC: dat betekent de deelnemer overlaten aan zijn lot, niet bijsturen met de premie. Maar het gaat niet om DC. Het gaat om het eenvoudig maken van de opbouw.” Het is niet relevant of die opbouw DB of DC heet. De essentie bij beide is dat de ingelegde premie voldoende is, er voldoende rendement wordt behaald en dat het risicobeheer goed is.

De voordelen van kapitaalopbouw zijn volgens Boeijen evident, vanwege de eenvoud, de transparantie en de flexibiliteit. Zo is er 'honderd procent evenwicht' tussen inleg en opbouw. “Die duizend euro pensioenpremie die ik betaal, zie ik direct staan bijgeschreven op mijn pensioenrekening. In zo'n systeem is het probleem van de doorsneepremie en de doorsneeopbouw op een hele elegante manier weggewerkt,” zegt hij. “Bovendien leidt het niet tot onbedoelde overdrachten. In het systeem dat we nu kennen dragen gepensioneerden het langlevenrisico en het renterisico van jongeren, omdat alles loopt via één dekkingsgraad.” Hij vindt dat pensioenfondsen er niet zijn om gepensioneerden op te zadelen met risico's die anderen lopen in de opbouwfase.

De nadelen van kapitaalopbouw hebben volgens Boeijen vooral te maken met de huidige premieovereenkomsten. “Er is geen doel dat wordt gemanaged. En er is te weinig rendement, vanwege die vervelende conversie en de inkoop van een nominale garantie.” Het is eenvoudig om die nadelen weg te werken, met het toestaan van risico's na pensionering en door risicodeling tussen generaties bij kapitaalopbouw mogelijk te maken. Voor het laatste ziet Boeijen volop mogelijkheden. Een pensioencollectief (of platform in de woorden van Lans Bovenberg) moet in zijn optiek zelf kunnen kiezen of het solidair is en, zo ja, in welke mate.

Bron: nederland.ipe.com

Expert balansrisicomanager

Geef uw reactie